Khi nhìn vào Trung Quốc, nhiều người quên rằng các dữ liệu chính thức là rất không đáng tin cậy, thậm chí đôi khi là giả mạo, vì vậy bất kỳ một phân tích nào đều phải dựa trên những nền tảng chắc chắn.

Tin tốt là khu vực tư nhân đang thu hẹp khoảng cách và các nhà nghiên cứu sáng tạo đang tiến hành các cuộc điều tra thực tế với hàng nghìn người đang làm việc trong các ngân hàng và các công ty tư nhân khác.

Tuy nhiên, tin thực sự tốt là những kết quả trên thực tế phần nhiều chứng minh những số liệu chính thức được công bố, vì thế các nhà nghiên cứu không phải bắt đầu phân tích mọi thứ lại từ đầu. Mặc dù vậy, một số sự khác biệt đã làm nổi bật lên những sắc thái tạo nên toàn cảnh nền kinh tế Trung Quốc.

Nền kinh tế Trung Quốc đã trải qua một sự suy giảm về tốc độ tăng trưởng chung, nguyên nhân chủ yếu là do chi tiêu chậm lại, đồng thời doanh số bán hàng trong dịp Tết nguyên đán của Trung Quốc vừa rồi tương đối thấp.

— China Beige Book

Thừa nhận suy giảm

Trong báo cáo quý đầu tiên của năm 2015, công ty nghiên cứu hàng đầu của Trung Quốc, China Beige Book International (CBB) đã xác nhận một cách rộng rãi rằng tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc đang chậm lại.

“Nền kinh tế Trung Quốc đã trải qua một sự suy giảm về tốc độ tăng trưởng chung, nguyên nhân chủ yếu là do chi tiêu chậm lại, đồng thời doanh số bán hàng trong dịp Tết Nguyên đán của Trung Quốc vừa rồi tương đối thấp”, báo cáo viết.

Xem thêm:

Điều này phù hợp với số liệu chính thức làm lỡ mất mục tiêu tăng trưởng của chính quyền Trung Quốc là 7,5% trong quý 4/2014, chỉ ở con số khiêm tốn 7,3%. Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cũng đã hạ kỳ vọng tăng trưởng cho nước này xuống còn 7% trong năm 2015.

(Nguồn: tradingeconomics.com)
(Nguồn: tradingeconomics.com)

GDP và các hoạt động kinh tế đang chậm lại do các doanh nghiệp đang cắt giảm chi tiêu đầu tư. Đây là nguyên nhân chính cho sự tăng trưởng chậm của Trung Quốc sau khi tăng trưởng xuất khẩu ngừng đóng vai trò của nó trong hậu quả của cuộc khủng hoảng tài chính. Theo CBB, chỉ có 43% số công ty cho biết họ tăng chi tiêu, trong khi 13% thực sự cắt giảm chi tiêu.

Lĩnh vực thu hút nhất ở Trung Quốc hiện nay là bất động sản.

(Nguồn: tradingeconomics.com)
(Nguồn: tradingeconomics.com)

Trong khi chính quyền Trung Quốc nhấn mạnh nhiều lần rằng mức tăng trưởng thấp hơn là có thể chấp nhận được nếu có sự tái cân bằng của nền kinh tế và tiêu dùng thay thế đầu tư, nhưng điều này đã không xảy ra.

“Năm nay, mức tăng doanh thu không chỉ là rất thấp so với Quý 4/2014 mà số liệu Quý 1 là thấp nhất trong 4 năm qua. Cả nhu cầu tiêu dùng và doanh số bán lẻ của doanh nghiệp và chính phủ cũng không thể vực nổi tình hình buôn bán ảm đạm do suy giảm đầu tư”, báo cáo cho hay. Chỉ có 52% số công ty cho thấy sự gia tăng trong tiêu dùng bán lẻ trong khi 11% được báo cáo giảm.

Bất động sản đi xuống

Lĩnh vực thu hút nhất tại Trung Quốc hiện nay là bất động sản. Thế nhưng ngay cả các số liệu chính thức cũng đã chỉ ra đầu tư nhà ở đang rơi tự do.

CBB cho biết một số phân khúc thị trường trong lĩnh vực bất động sản thực sự đã cho thấy sự gia tăng sau một vài quý sụt giảm, mặc dù chỉ có 38% số công ty báo cáo doanh thu cao hơn và 25% số công ty báo cáo giảm.

Cuộc điều tra xác nhận lĩnh vực bất động sản nhà ở là rất tồi tệ với 41% số doanh nghiệp báo cáo doanh thu giảm. Tuy vậy, đã có một số tiến triển trong hoạt động xây dựng nhà ở mới, với 35% số công ty báo cáo thu được lợi nhuận.

“Xây dựng nhà ở đã cho thấy một sự tiến triển so với quý 4 thảm hại, nhưng nó không phải là rất tốt. Xây dựng thương mại và vận tải có sự tăng trưởng trong doanh thu. Quý 4 là một quý khá tệ và trong khi chúng tôi không nhìn thấy một khu vực nào năng động cả, thì hầu hết các ngành đều cho thấy sự ổn định hoặc cải thiện so với quý cuối cùng của năm ngoái”, chủ tịch của CBB – ông Leland Miller cho hay.

CBB cũng cung cấp những phát hiện thú vị liên quan đến ngân hàng và hoạt động cho vay ngầm của ngân hàng. Thủ tướng Lý Khắc Cường gần đây cho biết chính quyền Trung Quốc sẽ kích thích nếu buộc phải làm như vậy. Tuy nhiên, nghiên cứu của CBB cho thấy các công ty sẽ không cần điều đó.

“Cổ phiếu của các ngân hàng kỳ vọng nguồn tín dụng tăng cao trong thời gian 6 tháng đã tăng lên mức cao nhất trong 6 quý. Các doanh nghiệp xem xét mọi thứ rất khác nhau: cổ phiếu của các doanh nghiệp chờ đợi nguồn tín dụng lớn hơn trong 6 tháng là sụt giảm đáng kể, và bắt đầu đi xuống. Điều quan trọng là cổ phiếu của các doanh nghiệp mong muôn vay vốn cũng như vậy”, báo cáo cho hay.

Rất nhiều báo cáo đầy đủ trên các phương tiện truyền thông cho biết các doanh nghiệp Trung Quốc đã tăng lợi nhuận biên của họ do chi phí đầu vào giảm hơn nhiều so với giá bán và số lượng hàng hóa được bán ra.

“Sự suy yếu của lạm phát vẫn tiếp tục, nhưng hầu hết các nhà phê bình đều bỏ qua một thực tế rằng tác động của việc này cho thấy hoạt động kinh doanh phần lớn là tích cực. Chi phí sản xuất được kiểm soát và mức tăng lương được điều tiết đã làm lợi nhuận của các doanh nghiệp tăng lên”, báo cáo đưa tin.

Nếu các doanh nghiệp tiếp tục tạo lợi nhuận (các nhà phát triển bất động sản như Evergrande) và tiền lương không tăng, thì chính quyền cũng sẽ không cần kích thích khi mà tỷ lệ thất nghiệp sẽ vẫn duy trì ở mức thấp, ít nhất là cho đến thời điểm hiện tại.

Thu nhập tốt của các công ty Trung Quốc là một trong những lý do khiến cổ phiếu Trung Quốc tăng gần gấp đôi kể từ năm trước.

Hiệu suất của Shanghai Composite Index trong năm qua (Ảnh: Google Finance)
Hiệu suất của Shanghai Composite Index trong năm qua (Ảnh: Google Finance)

Hiệu quả ấn tượng của thị trường chứng khoán cũng giải thích sự khác biệt trong thái độ giữa các ngân hàng và các công ty đến vay. Mặc dù không cần phải kích thích nền kinh tế, nhưng ngân hàng trung ương Trung Quốc đã thúc đẩy sự thanh khoản trên thị trường để hỗ trợ lĩnh vực kinh doanh nhà ở. Tuy nhiên, hầu hết những đồng tiền mới đã trực tiếp đi vào thị trường chứng khoán Trung Quốc mà hoàn toàn bỏ qua nền kinh tế.

Như Reuters báo cáo gần đây, rất nhiều quỹ đầu tư tín thác không có tiếng, là một phần của hệ thống ngân hàng không chính thức, đã chuyển từ việc cho các công ty vay vốn sang đầu tư trực tiếp vào cổ phiếu và trái phiếu, hoạt động này đã được xác nhận bởi CBB.

“Không có luận chứng kinh tế cho thấy cần có sự kích thích lớn. Thị trường lao động vẫn ổn định, hiệu suất hoạt động của các công ty là ổn định. Nhưng cơ chế cho vay tín dụng bị đổ vỡ. Nếu họ thực hiện kích thích, số tiền này sẽ đi thẳng vào thị trường chứng khoán. Chúng tôi không hề thấy sự phục hồi tăng trưởng nào. Họ đang tự tạo ra một sự sụp đổ của thị trường chứng khoán, chúng tôi chỉ không biết khi nào”.

Theo CBB, chỉ có 25% số công ty có nhu cầu vay vốn ngân hàng, điều đó có thể được giải thích bởi năng lực hoạt động tốt hơn và họ nhận ra rằng việc mở rộng đầu tư hơn nữa là không có ích.

Tuy nhiên, đối với những công ty cần tiền (chẳng hạn như các nhà phát triển bất động sản) thì lãi suất cho vay ngầm tăng 1,25% thành 9,54% so với quý trước, cho thấy sự khó khăn ở khu vực dễ bị tổn thương nhất của nền kinh tế Trung Quốc.

Valentin Schmid, Thời báo Đại Kỷ Nguyên tiếng Anh

Ánh Sao biên dịch

Clip hay:



Advertising:

loading...

Các Bài Viết Liên Quan