Không có những bó hoa tươi thắm, không có những lời chúc mừng, hỏi thăm của các em học sinh, may mắn lắm mới có học sinh hỏi: “Cô ơi, 20/11 là ngày gì vậy cô?”, những người thầy nơi vùng cao quanh năm đứng lớp trước những gương mặt gầy gò, lấm lem, mang tới ngày 20/11 câu chuyện cảm động ở nơi vật chất “chẳng có gì” mà tình thầy trò thì bao la.

“Choáng” vì cả thầy cả trò đều… quá khổ

Đó là cảm nhận của hầu hết các giáo viên khi lần đầu tiên về những nơi vùng cao giảng dạy. Dẫu đã chuẩn bị trước tinh thần, xác định trước những khó khăn với sự nghiệp “gieo chữ” nơi vùng đất ấy, thầy cô vẫn không khỏi hụt hẫng, “choáng” vì sau hàng chục km đi bộ đường rừng, có khi khởi hành từ sáng sớm, tới tận chiều tối mới tới nơi, nhưng trước mặt là cảnh: nhà không ra nhà, trường lớp chỉ có mấy cây tre, tấm gỗ ghép vào nhau, chống huếch chống hoác, gió lùa vào thông thống,…

lop hoc trong
Lớp học giống như căn nhà bỏ hoang của điểm trường xóm Náy (xã Yên Lương, huyện Thanh Sơn, tỉnh Phú Thọ). (Ảnh: giadinh.net.vn)

Ở nơi cuộc sống quá nghèo, quá khổ, không điện, không nước, không trạm y tế, không sóng điện thoại, nhiều nơi người dân không biết tiếng phổ thông, nỗi nhớ nhà, nhớ bố mẹ, vợ/chồng, con cái chỉ trực trào ra thành những giọt nước mắt khiến không ít lần cô thầy muốn dừng lại con đường mình đã chọn.

gio lua
Các em học sinh đang đọc chữ, ở những khe cửa này, mùa đông gió lùa vào rất lạnh. (Ảnh: laodong.com.vn)
ngoi hoc cung nhau
Sách vở không đủ, nhiều học sinh chung nhau quyển sách giáo khoa, hầu như các em không có thước kẻ, phải lấy gáy sách giáo khoa để kẻ bài. (Ảnh: laodong.com.vn)

Ở những ngôi trường nằm cách xa thị trấn, con đường tới trường thực sự là thử thách của cả thầy và trò. Những hôm leo núi đá, về tới nhà mà chân cô bị đau, còn toác cả máu. Những con đường đất với nhiều đá sỏi khi mưa lại nhão nhoét như bùn lầy khiến các thầy cũng chật vật, nhiều khi còn bị ngã sõng soài.

duong bun lay
Để tới trường Tiểu học Tri Lễ 4 (Quế Phong, Nghệ An), 41 thầy giáo phải vượt quãng đường hơn 40km, trong đó chỉ có 10km đường nhựa, còn lại là đường đất lầy lội, trời mưa xuống nhão nhoét. Vượt qua cung đường này, những chiếc xe số bình thường phải quấn xích vào bánh, một số thầy phải dùng xe phân khối lớn như Win làm phương tiện di chuyển, có đoạn bùn đất ken cứng vào bánh xe không đi nổi. (Nguồn: vnexpress.net )
Đường đến trường Tiểu học Nậm Ty B (huyện Sông Mã, Sơn La), các cô giáo phải rèn luyện bản lĩnh cầm tay lái thật vững khi đi qua những chiếc cầu ọp ẹp. Nhiều nữ giáo viên ngày đầu vào bản dạy học, cả xe và người rơi xuống sông, may có đồng nghiệp đi sau phát hiện, kịp thời cứu nạn. (Nguồn: vnexpress.net)

Ở nơi miền sơn cước ấy, mùa đông không chỉ là cái khổ mà đã biến thành nỗi sợ bởi cái lạnh tê tái, sương trắng băng giá bao phủ lên mọi con đường, mọi nóc nhà. Trong  cái lạnh ấy, cô đứng giảng bài mà người lạnh buốt đến cứng như đá, mà học trò ở dưới tay cứng ngắc lại không cầm nổi cây bút viết chữ. Những ngày nhiệt độ xuống dưới 10 độ C, cả cô cả trò lại cùng nhau nhóm lửa trong lớp tạm xua đi cái giá buốt đến ghê người.

suoi am
Vừa sưởi ấm vừa tranh thủ ôn bài. (Ảnh: soha.vn/theo bee.net)

Trường cách thị trấn hàng chục km, đồ ăn của lớp học quanh năm chỉ có cơm với một ít rau rừng hái quanh khu vực lớp học. Cũng có khi cuối tuần, thầy cô về thị trấn hay tranh thủ về thăm nhà vào cuối tháng, thì bữa ăn được cải thiện có thêm ít thịt, cá khô.

bua an co com va canh
Bữa cơm của em chỉ có cơm trắng và canh. (Ảnh: Blog Xedapdienbien)

Xa chồng, xa vợ, xa con cái, những người thầy người cô ở vùng đất này dành hết tình yêu thương cho học trò. Học sinh ở đây thường chỉ loanh quanh chơi nhảy dây, đánh quay. Mỗi khi có quà từ miền xuôi gửi lên cho các em, thầy cô thì mừng mừng tủi tủi, còn trò thì vui mừng khôn xiết.

gau bong
Chú gấu bông trắng như tuyết này, lần đầu tiên em được nhìn thấy. (Nguồn: vnexpress.net)

Ở xứ sở của bao cái “không” này, điện thoại là thứ duy nhất có thể kết nối các thầy cô với thế giới bên ngoài. Nhưng sóng điện thoại lúc được, lúc rớt nên vào giờ rảnh nào đó trong ngày, thầy cô lại leo lên mô đất cao nhất hoặc treo máy điện thoại cố định lên cao và chờ một lúc để “đón” sóng.

bat song dien thoai
Xa xôi, heo hút, không có sóng điện thoại, cuộc sống gần như cắt đứt với thế giới bên ngoài…, thầy cô tại trường PTCS Sơn Lập, huyện Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng phải treo điện thoại cố định như thế này để “hứng” sóng. (Ảnh: laodong.com.vn)

Ngày 20/11: Có những món quà tuyệt vời nhất

Chia sẻ về những món quà nhận được trong ngày 20/11, nhiều thầy cô xúc động mãi không quên. Quà của học trò có khi chỉ là nắm gạo nếp, mỗi em xin một ít gạo của cha mẹ rồi cả lớp góp lại mừng thầy, có khi là củ sắn vừa mới moi được trên đồi, hay hai bắp ngô vừa mới trẩy, là con ốc, con cá… có khi lại là vòng hoa được kết từ những bông hoa dại vừa được các em hái trên con đường tới trường, vòng hoa tới tay cô vẫn còn ướt đẫm sương sớm,… Nhưng với những người thầy, người cô ấy, món quà quý giá nhất trong ngày 20/11 chính là các con đi học 100%.

(Ảnh: Facebook)
Học sinh Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú THCS Lý Tự Trọng (AXan, Tây Giang, Quảng Nam) đi hái hoa tặng các thầy cô nhân ngày 20/11. (Ảnh: Facebook Mai Thanh Hải)

Về làm việc tại những ngôi trường vùng cao, thầy cô cũng quen dần với ngày 20/11 chỉ như những ngày bình thường khác, không tấp nập được nhận hoa và lời chúc, không có niềm vui quây quần cùng gia đình. Ở đây, nỗi buồn lớn nhất là khi đến lớp thấy thiếu vắng học trò.

Mỗi lần như thế, thầy cô lại tìm đến tận gia đình các em để hỏi thăm và thuyết phục học sinh trở lại lớp. Ở những ngôi trường quá xa xôi, hẻo lánh, các em thường phải lên rẫy, lên rừng hái măng, nhặt củi, hoặc đi làm thuê… giúp gia đình, việc thuyết phục được cha mẹ cho các em tới trường đã là niềm vui quá lớn rồi.

Con đường tìm tới nhà các em cũng có khi phải đi mất hàng tiếng đồng hồ. Tới nơi rồi, có em còn trốn biệt thầy cô vì không muốn tới lớp, có khi cả gia đình đều lên rẫy, cô giáo lại lặn lội tới tận nơi tìm phụ huynh, học sinh bằng được. May mắn thì cha mẹ để các em tiếp tục đi học, nhiều khi thuyết phục mãi, phụ huynh chỉ bảo đi học thì không kiếm được cái ăn, thôi để em ở nhà trông em nhỏ, làm thêm phụ giúp gia đình.

dua hoc sinh den lop
Ở nhiều nơi, giáo viên phải đi bộ đến từng nhóm hộ đón học sinh. Có những trường hợp thuyết phục mãi phụ huynh không được, các thầy cô phải nhờ cậy tới cả trưởng bản để đưa các em tới lớp. (Ảnh: dienbientv.vn)

Tại trường Tiểu học Nậm Ty B, thuộc xã Nậm Ty (huyện Sông Mã, Sơn La), có 241 học sinh, chủ yếu là người dân tộc Thái, Khơ Mú, 100% đều thuộc diện nghèo. Thầy Vũ Đình Thanh gắn bó với Nậm Ty hơn 4 năm chia sẻ trên báo Vnexpress: “Học sinh nơi đây đi học không có quần áo ấm, nhiều em không có dép đến trường, chỉ mang theo chiếc túi vải bố. Đầu năm học, các thầy cô bỏ tiền riêng ra mua đồ dùng cho các em. Phần thưởng cho học trò khá, đi học đều đặn, không bỏ về làm nương có khi chỉ là vài cái kẹo nhưng các em rất thích”.

che bat
Để che nắng, che mưa, sương muối trong mùa đông, nhà trường cùng bà con và địa phương mua bạt lợp tạm mái lớp học, đảm bảo sức khỏe cho các em học sinh và giáo viên. (Ảnh: laodong.com.vn)

Những khó khăn, thiếu thốn, nhiều lúc đã khiến thầy cô muốn từ bỏ ước mơ “gieo” chữ nơi vùng đất nghèo xơ xác ấy. Nhưng chính những đôi vai gầy gò run lên bần bật hay môi tím tái đi trong gió lạnh của những đứa trẻ với ánh mắt tròn xoe, thơ ngây đã níu chân những người thầy ở lại.

Ngày 20/11 mỗi năm lại có thêm tiếng nói, tiếng cười. Con đường các thầy đi trong 15 năm hay 20 năm “cắm bản” kể ra chẳng biết đến bao giờ mới hết những bùi ngùi. Trên con đường ấy, cả thầy cả trò cùng ngã sõng soài như cơm bữa vì bùn lầy trơn trượt, cả người, cả sách vở và lương thực bị suối cuốn trôi, tới được trường thì quần áo bê bết bùn đất hoặc ướt xẹp.

Con đường ấy không có điện, không có sóng điện thoại, chỉ có chút lửa để sưởi ấm những ngày 2-3 độ C, thêm chút ánh nến cặm cụi bên những trang giáo án, một ít thịt luộc hoặc cá khô điểm cho bao ngày cơm với muối trắng, rau rừng.

thap nen
Ở nơi không có điện, ánh nến bên những trang giáo án là những người bạn giúp các cô nối dài thêm tình yêu thương học trò. (Ảnh: danviet.vn)

Còn yêu nghề, còn yêu trẻ, thì ước mơ cứ nối tiếp ước mơ. Từ ước mơ nhỏ cho các con tới lớp đều, tới ước mơ lớn cho các con vào đại học, ước mơ “gieo” chữ nơi vùng cao ấy lại được nối dài thêm bởi những đứa trẻ nheo nhóc năm xưa nay trở về, là những người thầy, người cô “cắm bản” mới. Tình yêu người, yêu chữ khiến những tiếng ê a của những cô cậu học trò nhỏ cứ vang mãi nơi núi rừng bao la.

Hòa An tổng hợp

Xem thêm:

Clip hay:



Advertising:

loading...

Các Bài Viết Liên Quan