Ngày 1/4, tại Hà nội, Cơ quan hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) tổ chức họp báo thường niên về vốn ODA (hỗ trợ phát triển chính thức, Official Development Assistance). Ông Mutsuya Mori Trưởng đại diện JICA cảnh báo Việt Nam không được để xảy ra tham nhũng trong bất kỳ dự án ODA nào do Nhật Bản bản tài trợ nữa, nếu không Nhật Bản sẽ “dừng viện trợ”.

Ông nói tại cuộc họp báo: “Tôi tha thiết mong vụ JTC là vụ cuối cùng xảy ra với các dự án ODA của Nhật Bản. Nếu có vụ thứ ba tôi nghĩ là nhân dân Nhật Bản sẽ lên tiếng buộc Chính phủ Nhật Bản dừng ODA cho Việt Nam. Nếu có vụ thứ ba sẽ không có lối thoát”, ông Mori nói.

Ông trưởng đại diện JICA đã đưa ra cảnh báo này khi có người hỏi về phản ứng của phía Nhật Bản đối với những cáo buộc hối lộ của nhà thầu JTC của Nhật trong dự án đường sắt ở Việt Nam.

Trước đó, ngày 1/10/2014, tại Tòa án Tokyo, Nhật Bản bắt đầu phiên tòa xét xử cựu Chủ tịch công ty Tư vấn giao thông Nhật Bản (JTC) – Tamio Kakinuma, 65 tuổi; Cựu Giám đốc điều hành JTC Tatsuro Wada, 67 tuổi; Cố vấn Koji Ikeda, 58 tuổi với cáo buộc vi phạm Luật Chống cạnh tranh không lành mạnh. Cả ba bị cáo đều thừa nhận đã hối lộ một số quan chức Việt Nam, Indonesia, Uzbekistan để nhận được các dự án đường sắt do Nhật đầu tư vốn tại các nước này.

Theo hãng tin Kyodo được báo Giao thông Vận tải dẫn lại cho thấy, trong phiên tòa khai mạc, các công tố viên thông báo, chính các quan chức địa phương đã yêu cầu công ty JTC hối lộ. Đồng thời, các bị cáo tiếp tục “đút lót” ngay cả khi các cơ quan thuế của Nhật điều tra một khoản giao dịch tiền mặt đáng ngờ của công ty này tại Việt Nam. Theo cáo trạng, các bị cáo đã chi khoảng 70 triệu yên Nhật (tương đương 16 tỷ VNĐ) cho 3 quan chức đường sắt Việt Nam trong khoảng thời gian từ năm 2009 – 2014 để giành được các dự án đường sắt đô thị tại Hà Nội do Nhật hỗ trợ vốn phát triển chính thức (ODA).

Phía Việt Nam đã phối hợp điều tra khởi tố vụ án “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ” và “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” xảy ra tại Ban Quản lý các dự án Đường sắt thuộc Tổng công ty Đường sắt Việt Nam.

Cuộc điều tra này là để làm rõ thông tin về việc Công ty Tư vấn giao thông Nhật Bản (JTC) đã chi hối lộ 16 tỷ đồng trong quá trình thực hiện dự án “Đường sắt đô thị Hà Nội, tuyến số 01 – giai đoạn I” bằng vốn ODA của Nhật Bản.

Có 6 người đã bị bắt tạm giam và khám xét là: ông Trần Quốc Đông (50 tuổi, Phó tổng giám đốc Đường sắt Việt Nam) và 5 cán bộ của Ban Quản lý các dự án Đường sắt thuộc Tổng công ty, gồm Phạm Hải Bằng (45 tuổi, Phó giám đốc), Phạm Quang Duy (39 tuổi, Phó giám đốc), Nguyễn Nam Thái (37 tuổi, Trưởng phòng Dự án 3), Trần Văn Lục (56 tuổi, nguyên Giám đốc), Nguyễn Văn Hiếu (52 tuổi, Giám đốc).

Chúng ta còn nhớ vụ PMU 18, một vụ bê bối liên quan đến tham nhũng trong Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) đầu năm 2006, đã gây xôn xao dư luận tại Việt Nam cũng như các nước và tổ chức cung cấp viện trợ phát triển chính thức (ODA) cho Việt Nam, đã khiến Bộ trưởng Bộ GTVT Đào Đình Bình phải từ chức và Thứ trưởng Thường trực Nguyễn Việt Tiến bị bắt giam. Trong đó cũng có một phần vốn ODA của Nhật.

Tiếp theo là vụ hối lộ quan chức Việt Nam của công ty Nhật Bản PCI (Pacific Consultants International, Công ty Tư vấn Quốc tế Thái Bình Dương) nổi đình đám trong năm 2008. Ngày 12/11/2008, báo Yomur Shimbun đưa tin về phiên tòa xét xử tại Tòa án quận ở Tokyo. Bốn bị cáo là cựu lãnh đạo Công ty PCI, gồm cựu Chủ tịch Masayoshi Taga, cựu Giám đốc điều hành Kunio Takasu, cựu Tổng Giám đốc Haruo Sakashita và ông Tsuneo Sakano, từng là Trưởng văn phòng đại diện PCI tại Hà Nội. Họ thừa nhận trước tòa án là đã lót tay một khoản tiền 2,6 triệu USD cho một quan chức có liên quan đến dự án tại Việt Nam. Sau đó, ông Huỳnh Ngọc Sĩ – phó giám đốc Sở giao thông Sài Gòn kiêm Giám đốc Ban Quản lý dự án Đại lộ Đông – Tây đã bị băt, bị Tòa kết án 20 năm tù giam về các tội “Nhận hối lộ” và “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.

JTC là vụ gần đây nhất có những cáo buộc về tham nhũng xảy ra trong dự án ODA do Nhật Bản viện trợ. Phó trưởng đại diện JICA tại Việt Nam, ông Yamamoto Kenichi bổ sung thêm, ở vụ JTC, phía Nhật Bản thừa nhận “có việc đưa và nhận hối lộ”, tuy vậy, dự án vẫn được triển khai, vì chỉ người đưa và nhận hối lộ mới là người có lỗi.

Ông Kenichi bổ sung thêm, JICA đang phối hợp với các bộ Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính nhằm thiết kế một cơ chế giám sát độc lập đối với các dự án ODA do Nhật Bản tài trợ nhằm phát hiện những “dấu hiệu bất thường”.

Ông khẳng định: “Liên quan đến chất lượng tôi tự tin nói các công trình do nhà thầu Nhật Bản xây dựng có chất lượng tốt hơn, độ bền lâu hơn so với các nhà thầu khác, như Trung Quốc”. Các dự án như cầu Nhật Tân, hay Metro ở TPHCM, người Nhật Bản đã chuyển giao những công nghệ tiên tiến nhất cho Việt Nam. Với Việt Nam hiệu quả nhất vẫn là sử dụng vốn ODA từ Nhật Bản.

Hiện nay, tại Việt Nam, JICA đang thực hiện hơn 150 dự án hợp tác kỹ thuật và hợp tác vốn vay. Việt Nam đang là quốc gia đứng đầu cả về số lượng và tổng kinh phí trong các quốc gia nhận viện trợ trên thế giới mà JICA đang hợp tác hỗ trợ.

Năm tài khóa 2014, đã có 82,6 tỉ yên vốn vay ODA được ký kết chính thức. Năm 2013, vốn vay ODA ký kết chính thức là 165,6 tỉ yên, gấp rưỡi vốn cam kết của năm trước đó. Ông Mori cho biết, phía Nhật Bản sẽ cố gắng duy trì con số cam kết vốn ODA năm 2013 cho năm 2015 này.

Thành Tâm

Clip hay:



Advertising:

loading...

Các Bài Viết Liên Quan