Nếu bán nhà ga cho một hãng hàng không sẽ dẫn đến việc độc quyền trong sử dụng và khai thác nhà ga. Vấn đề là bán như thế nào, bán cho ai, giá bao nhiêu và nhiều câu hỏi khác đã được đưa ra bàn tại hội thảo “Xã hội hóa hoạt động quản lý, khai thác cảng hàng không, sân bay ở Việt Nam” sáng 8.4, tại Hà Nội, do Báo Lao Động phối hợp cùng Cục Hàng không Việt Nam (HKVN) tổ chức.

Tại hội thảo, ông Lê Mạnh Hùng, Tổng giám đốc Tổng công ty Cảng Hàng không Việt Nam (ACV) cho rằng, bên cạnh lợi ích mang lại từ việc cho các doanh nghiệp (DN) tư nhân tham gia vào thị trường hàng không nói chung, kinh doanh khai thác cảng hàng không nói riêng, thì có nhiều vấn đề cần phải khắc phục, hạn chế mà các nước trên thế giới đã đúc kết, đặc biệt trong hoạt động nhượng quyền khai thác, bán các sân bay, cảng hàng không tại Việt Nam cần đặc biệt chú ý, quan tâm.

Đây chỉ là nhượng quyền khai thác, không chuyển giao vai trò quản lý nhà nước cho tư nhân. Nhà nước vẫn nắm giữ toàn bộ các hoạt động liên quan đến đảm bảo an ninh quốc phòng, quản lý bay, quản lý vùng trời; chỉ chuyển nhượng những lĩnh vực mà nhà nước không cần nắm giữ, đồng thời trong trường hợp cần thiết nhà nước có quyền mua, trưng dụng tài sản của DN tư nhân để phục vụ mục tiêu đảm bảo an ninh quốc phòng theo đúng quy định của pháp luật.

Việc nhượng quyền khai thác, cũng nên được sự thống nhất của quân đội, khi những hạng mục kết cấu hạ tầng dùng chung dân sự và quân sự. Phải ưu tiên sân bay sử dụng cho mục đích quân sự trong trường hợp khẩn cấp.

Ông Trương Văn Phước, Phó chủ tịch Ủy ban Giám sát Tài chính băn khoăn: “Vấn đề là bán cái gì, bán như thế nào, cho ai, với giá bao nhiêu… Hiện tại, có chủ trương ưu tiên nhượng quyền cho DN trong nước, nhưng về lâu dài có thể phải tiến tới việc cho các nhà đầu tư nước ngoài tham gia. Điều quan trọng là phải bàn bạc tìm ra hướng đi tối ưu nhất và đảm bảo việc bán, nhượng quyền sân bay này được thực hiện công khai, minh bạch.”

Liên quan đến lo ngại độc quyền, ông Lê Mạnh Hùng cho hay: “Việc nhượng quyền khai thác cả sân bay hay nhà ga hành khách cho một hãng hàng không là trường hợp thiểu số trên thế giới. Nếu xảy ra phải có quy định cụ thể đảm bảo các hãng hàng không khác được tiếp cận công bằng với các dịch vụ tại sân bay”.

Ông Hùng khẳng định nếu không đưa ra được các quy định cụ thể, chính sự độc quyền trên sẽ tạo ra sự chèn ép các hãng hàng không khác, làm giảm lượng hành khách từ các hãng hàng không khác đến sân bay.

Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam Lại Xuân Thanh cho rằng để đảm bảo cạnh tranh lành mạnh, tránh vị thế độc quyền, tất cả các loại phí hàng không do Bộ Tài chính quy định. Tất cả các giá dịch vụ hàng không và một số dịch vụ phi hàng không thiết yếu tại cảng hàng không phải được thực hiện trong khung giá do Bộ GTVT quy định.

Thứ trưởng Bộ GTVT Phạm Quý Tiêu cho rằng, bản chất ngành hàng không vẫn có tính chất độc quyền, bởi không phải ai cũng mang dịch vụ tới cung cấp vì liên quan tới vấn đề an ninh, an toàn và “đây là ngành kinh doanh có điều kiện, dù chỉ là bát phở.”

“Độc quyền là vấn đề Bộ GTVT hết sức quan tâm khi nghiên cứu việc nhượng quyền khai thác cảng hàng không, sân bay. Tuy nhiên, sân bay có đặc thù là không phải ai cũng có thể mang sản phẩm cung cấp vào được vì phải đảm bảo an ninh, an toàn”, ông Phạm Quý Tiêu nói.

Do đó, vấn đề nguy cơ có độc quyền là hiện hữu, vì bản thân đã có độc quyền nên việc chuyển sự quản lý từ chủ thể này sang chủ thể khác sẽ dễ có nguy cơ độc quyền. Vì vậy, Bộ GTVT rất chú trọng bàn thảo cụ thể để xây dựng cơ sở pháp lý và các vấn đề liên quan tới điều này.

Bộ GTVT cho biết vấn đề nhượng quyền khai thác hạ tầng cảng hàng không, sân bay hiện đang xin chủ trương của chính phủ. Sau khi có chủ trương, Tổng Công ty Cảng Hàng không Việt Nam sẽ đưa ra phương án cụ thể, chi tiết để trình các cấp phê duyệt.

Như vậy, một câu hỏi lớn đặt ra như băn khoăn của ông Trương Văn Phước là, hiện tại chỉ nhượng quyền cho doanh nghiệp trong nước, nhưng lâu dài có thể phải tiến tới việc cho các nhà đầu tư nước ngoài tham gia. Khi đó, các doanh nghiệp Trung Quốc sẽ không bỏ lỡ cơ hội như đã từng thâu tóm rất nhiều doanh nghiệp trên thế giới. Câu hỏi là đến lúc nào đó nếu các cảng hàng không, các cảng biển Việt Nam cổ phần hóa mà rơi vào tay doanh nghiệp Trung Quốc thì sao? Lúc đó thì Trung Quốc sẽ hoàn toàn bá chủ biển Đông.

Vì thế, Bộ GTVT cần cân nhắc kỹ càng, sâu xa vì tương lai của đất nước khi quyết định đưa ra chủ trương “cái gì cũng bán tuốt” như hiện nay.

Thành Tâm

Clip hay:



Advertising:

loading...

Các Bài Viết Liên Quan